OUTPLACEMENT / „Praca w Polsce”
Czy outplacement jest sposobem na kryzys rynku pracy? – zastanawiali się goście spotkania dla mediów, które otworzyło roczny projekt „Praca w Polsce”, realizowany przez Fundację Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych (FISE) od lipca 2009 r.. Spotkanie odbyło się 30 czerwca 2009 r. w siedzibie FISE.
Outplacement?
Co to jest outplacement? – tym pytaniem rozpoczęła spotkanie Julia Koczanowicz-Chondzynska (FISE).
W klasycznym znaczeniu outplacement to tak zwane zwolnienia monitorowane. Według ustawodawcy (ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z dn. 20 kwietnia 2004) są to usługi rynku pracy świadczone pracownikom będącym w okresie wypowiedzenia lub zagrożonych wypowiedzeniem. Innymi słowy chodzi o etyczne i społecznie odpowiedzialne rozstanie się z pracownikami, przy zapewnieniu im wsparcia w znalezieniu nowego miejsca pracy.
Na tym procesie zyskują obie strony. Firma m.in. rozstaje się w przyjaznej atmosferze i ma szansę na uniknięcie roszczeń pracowniczych (np. procesów sądowych). Pracownik nie jest pozostawiony samemu sobie, i zwolnienie może potraktować nie jako porażkę, a jako „nowe otwarcie” w swojej karierze zawodowej – mówiła Koczanowicz-Chondzyńska. W praktyce outplacement to najczęściej doradztwo zawodowe i psychologiczne, pomoc w znalezieniu nowego miejsca pracy, finansowanie szkoleń, kursów doszkalających i pomocy w zmianie miejsca zamieszkania.
Okiem pracodawców
Poza oczywistymi korzyściami dla pracowników i pracodawców – zabrała głos Marzena Chmielewska przedstawicielka Konfederacji Pracodawców Prywatnych „Lewiatan” – outplacement opłaca się także państwu, ponieważ jest skuteczny w zapobieganiu bierności zawodowej i społecznej.
Nie jest jednak „lekiem na całe zło” – przestrzega ekspertka. Pomimo, że coraz więcej pracodawców dostrzega, jak cennym i trudnym do odzyskania kapitałem są ludzie, nie wszystkie firmy, szczególnie te, które borykają się z problemami ekonomicznymi stać na wspieranie zwalnianych pracowników, tym bardziej że nie są to tanie rozwiązania, Dlatego ważne jest dobre wykorzystanie funduszy unijnych przeznaczonych na ten cel, istotne jest także, żeby te środki były uruchamiane szybko, w momencie powstania takiej potrzeby.
Zmiany w PO KL
Potrzeba wyrażana przez pracodawców koresponduje ze zmianami w Programie Operacyjnym Kapitał Ludzki, o których mówił podczas spotkania Robert Grabeł z Ministerstwa Rozwoju Regionalnego, Departamentu Zarządzania Europejskim Funduszem Społecznym. Ekspert przedstawił możliwości finansowania projektów outplacementowych przewidziane w PO KL (Poddziałanie 8.1.2 „Wsparcie procesów adaptacyjnych i modernizacyjnych w regionie”), m.in. stworzenie tzw. „szybkiej ścieżki”, która skraca czas przyznania dotacji do 30 dni oraz dopasowywanie kryteriów konkursu do aktualnej sytuacji na lokalnym rynku pracy.
Na wsparcie pracodawców przechodzących restrukturyzację, w 2009 r. przewidziano 239 mln zł. Jednak, jak obliczyła Fundacja Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych, przy średnim koszcie programu outplacementowego na osobę wynoszącym 5000-7000 zł, wystarczy na wsparcie ok. 40 000 osób (przy założeniu, że całość wykorzystana jest na outplacement). Z danych Głównego Urzędu Statystycznego, wynika, że w samym tylko maju 2009 roku 563 zakłady zadeklarowały zwolnienie 30,5 tys. pracowników.
Outplacement praktycznie
Na koniec spotkania Bożena Gabryel, prezes Śląskiej Fundacji Rozwoju Przedsiębiorczości, opowiedziała o 3 projektach outplacementowych, realizowanych przez fundację. Opisała m.in. projekt „Outplacement dla pracowników Grupy Kapitałowej Górnośląskiego Zakładu Elektroenergetycznego” skierowany do pracowników zwalnianych w wyniku restrukturyzacji GZE.
Wskaźnik sukcesu, czyli znalezienia nowego miejsca zatrudnienia, bądź to założenia własnej działalności gospodarczej wyniósł 40 proc. Po zakończeniu projektu podjęto dodatkowe działania, dzięki którym odbyły się szkolenia oraz udostępniono możliwość otrzymania pożyczki na rozpoczęcie własnego biznesu. Gabryel podkreślała niezwykle ważną rolę związków zawodowych, bez których współpracy nie udałoby się osiągnąć sukcesu.
„Praca w Polsce”
Odpowiedzią na wyzwania realizacji projektów outplacementowych w czasie kryzysu jest także program Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności „Praca w Polsce”, który realizuje Fundacja Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych.
W trakcie jego trwania zostaną zrealizowane m.in. seminaria lokalne dla organizacji pozarządowych i pracodawców poświęcone outplacementowi, opracowane zostaną publikacje dla ngo, samorządów oraz mikro- i małych przedsiębiorstw na temat wykorzystania outplacementu, kurs distance-learing i doradztwo. Zostanie także dokonana ilościowa i jakościowa analiza lokalnych programów promocji zatrudnienia oraz aktywizacji lokalnego rynku pracy pod kątem adekwatności tych dokumentów do okresu dekoniunktury i narastającej liczby zwalnianych pracowników.
Program rozpoczął się 1 lipca 2009 r. i potrwa do końca czerwca 2010 r. „Praca w Polsce” jest kontynuacją programów „Bezrobocie co robić?” i „Work in Poland” realizowanych przez FISE w latach 2004-2009.
Materiały ze spotkania:
Informacja prasowa o outplacemencie i środkach na outplacement (PDF) -->
Informacja prasowa o projekcie „Praca w Polsce” (PDF) -->
Prezentacja MRR na temat PO KL (PDF) -->